Ga naar de inhoud
Beschrijving
De vijfvlek-sint-jansvlinder is een opvallende dagactieve nachtvlinder uit de familie van de bloeddrupjes (Zygaenidae). Hij is gemakkelijk te herkennen aan zijn metallisch zwartgroene vleugels met daarop vijf felrode vlekken. Deze rode vlekken dienen als waarschuwing: net als andere bloeddrupjes bevat de soort giftige stoffen (cyaniden) die hem oneetbaar maken voor vogels en andere roofdieren. Zijn lichaam is gedrongen en zwart met een metaalachtige glans.
In rust zit de vlinder vaak met zijn vleugels gesloten tegen een stengel of bloemhoofd, waarbij de rode vlekken helder afsteken tegen het donkere vleugelvlak. Tijdens zonnige dagen zie je hem traag fladderend over bloemrijke graslanden, waar hij vooral nectar drinkt van bloemen als klaver, distel en knoopkruid.
De volwassen vlinders vliegen van juni tot augustus en worden vaak in kleine groepjes gezien, meestal rustig nectardrinkend op bloemen in de volle zon.
De vijfvlek-sint-jansvlinder is dus een kleurrijke, giftige dagvlinder die met zijn rode waarschuwingsvlekken en trage vlucht onmiskenbaar is in bloemrijke graslanden. Hij is een goede indicator voor de kwaliteit van schrale graslanden en laat zien hoe belangrijk een rijk bloemenaanbod is voor vlinders in Vlaanderen.
Habitat
De vijfvlek-sint-jansvlinder houdt van kruidenrijke graslanden, bermen, duinen en bloemrijke hooilanden. Vooral schrale graslanden met veel waardplanten voor de rupsen zijn belangrijk. In Vlaanderen komt de soort nog verspreid voor, vooral in gebieden met goed beheerde, bloemrijke graslanden, maar door intensief maaibeheer en bemesting is zijn leefgebied achteruitgegaan.
Larve
De rupsen zijn geelgroen met donkere stippen en een donkere kop, en vallen daardoor goed op. Ze eten zich gedurende de zomer en herfst vol en overwinteren in een lage vegetatie, waarna ze in het voorjaar verder eten en zich verpoppen in een stevige, witte cocon die aan stengels of grashalmen vastzit.
Waardplanten
De rupsen van de vijfvlek-sint-jansvlinder leven vooral van vlinderbloemigen, met name rolklaver (Lotus corniculatus) en soms ook klaversoorten. De eitjes worden in groepjes afgezet aan de onderzijde van de bladeren.
Foto’s
